Binlerce yapay zeka paylaşımı, harcanan milyarlarca token, her hafta yapılan toplantılar ve tam olarak ne tarz sonuçlar doğuracağını bilmediğimiz entegrasyonlar.
Bugün kimilerinin balon, kimilerinin ise geleceğin teknolojisi olarak nitelendirdiği yapay zekanın hangi sektörde ne kadar uygulanabilir ve sürdürülebilir olduğunu konuşmadığımız bir dönemden geçiyoruz. Her zamanki gibi medya spekülatif haberleri, kaçırırsan geri de kalırsın fomo'su ile paylaşırken, gözden kaçırdığımız noktalardan bahsedeceğim.
Dünya yıllardır geliştirmeye devam ettiği teknolojiyi ilk etapta sağlam bir zemine oturtamamıştır. İlk defa üretilen telefonları, arabaları veya uçakları incelediğinizde de göreceğiniz üzere; konseptler insan kullanımı sonucu oluşacak verilerle optimize edilmiştir. Bu süreç yalnızca teknolojinin geliştirilme aşamasını değil dünya düzeninin bir parçasıdır. İçinde bulunduğumuz düzen var olduğu ilk günden beri büyük fakat yavaş dönüşümlerle bulunduğu en iyi hale geçmeye çalışmaktadır. Hal böyleyken kendi geliştirdiğimiz teknolojinin de benzer bir süreçten geçtiğinin farkına varmamız gerekmektedir.
1840'larda yaşayan bir İngiliz vatandaşı olsaydınız Railway Mania sırasında kurulan yüzlerce demiryolu şirketinden hangisine yatırım yapsam diye düşünüyor, belki de analiz yöntemlerini ve somut göstergeleri görmezden gelerek şişmekte olan balonun bir parçası oluyordunuz. 1845'lere gelindiğinde balonun patlamasıyla birlikte birçok proje hiçbir zaman tamamlanamamışken ortada kalan şey yalnızca kaybedilmiş sermaye değildi elbette. Modern dünyanın temel ulaşım altyapısı bu dönemde patlayan balon ve kaybedilen sermayeler sayesinde kurulmuştu. Bugün demiryolları hayatımızın vazgeçilmez bir parçası iken sansasyonel haberlerden uzak bir şekilde geliştirilmeye, uygulanmaya ve kullanılmaya devam etmektedir.
Bu durum sanayi devriminden tutun, dot-com dönemine, havacılık teknolojilerinin geliştirilmeye başlamasından, matbaanın kullanımına kadar tüm küresel teknolojilerin yaygınlaşma sürecinde benzer bir şekilde işletilmiştir. İşletilmiştir diyorum çünkü konunun başına dönecek olursak konseptlerin gerçek hayata entegre olması için insan kullanımının sağlanması gerekmektedir. Bugün geldiğimiz noktada yapay zeka da benzer bir süreçten geçmektedir. Kullanmayanın geri de kaldığı fakat kullananların ölçeklendirilebilir verimlilik anlamında ciddi soru işaretleriyle karşılaştığı bir dönemden geçmekteyiz. Özellike yakıtı direkt veri olan bir teknolojinin elbette herkes tarafından kullanılmaya diğer teknolojilerden daha çok ihtiyacı vardır. Hayatımıza entegre olacak sistem için her kullanımın bu sürece katkı sağladığının farkında olduğunuzda gerçekleri daha net bir şekilde gözlemleyebilirsiniz.
Şirketlerin veya çalışanlar bugün yaptıkları işleri sonsuza kadar devam ettiremeyecek olmaları dünya dinamiklerinin bu şekilde olmadığındandır. Teknolojiyi geliştirirken ilham aldığımız doğa bizlere yaşantımızın da benzer bir şekilde idame ettirilmesi gerektiğini öğretmektedir. Yapay zekanın bu zamana kadar yaşanan teknolojik devrimlerden en büyük ve en korumacı farkı ise bilgiye ulaşımın oldukça kolay hale gelmesidir. Önceden bir yazılım projesini geliştirmek için ihtiyaç duyduğunuz insanlar bugün tek bir yapay zeka aracı sayesinde size hizmet etmek için hazır beklemektedirler. Bu durum projede ihtiyaç duyduğunuz insanları işlerinden etmiş gibi gözüksede projede çalışacak her insan için çalışmaya hazır, kendi alanlarının dışındaki, diğer uzmanlar bulunduğundan yapay zekanın bir eşitlik oluşturduğunu görmemiz gerekmektedir. Bu konu şirketler için de benzer durumdadır. Yapay zekanın gördüğü bu büyük ilgi birçok şirketin kurulmasına olanak sağlarken birçok şirketin de batmasına altyapı hazırlamaktadır. Yapay zeka yine her iki taraf için eşitlik getirirken dönüşümü göz ardı eden şirketlerin elenmesi, yukarıda bahsettiğimiz dünya düzeninin kendini idame ettirmesinden kaynaklandığını unutmamamız gerekiyor. Büyük bir teknolojik altyapı değişikliğine doğru ilerlediğimiz bu süreçte, yapay zekanın hangi alanlarda yetersiz hangi alanlarda geçmiş çözümlere nazaran daha efektif olduğunu birlikte keşfedeceğiz. Unutmayın her yeni teknoloji devrimi kullanımınıza muhtaçtır.
Bu notları yedi yıldır aktif bir şekilde yapay zeka geliştiren bir mühendis, bir proje yöneticisi olarak kendi deneyimlerime göre aktarmaya çalıştım. Tek bir bakış açısından ezbere bahsedilen yapay zekanın aslında ne kadar doğal bir süreçten geçtiğini kaçırmayın lütfen. Bir sonraki yazıda şirketler nezdinde yapay zekanın nasıl ele alınması gerektiğini detaylandıracağım.